{"id":15635,"date":"2026-10-22T11:55:04","date_gmt":"2026-10-22T11:55:04","guid":{"rendered":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/?p=15635"},"modified":"2026-10-22T11:55:08","modified_gmt":"2026-10-22T11:55:08","slug":"thegar-konur-komast-ekki-upp-a-skodunarbekkinn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/thegar-konur-komast-ekki-upp-a-skodunarbekkinn\/","title":{"rendered":"When women can&#x27;t get up on the examination table"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00cd g\u00e6r var Bleiki dagurinn, vitundarvakning um krabbamein. Samf\u00e9lagi\u00f0 hefur teki\u00f0 vel \u00e1 m\u00f3ti \u00feessum degi og margir kl\u00e6\u00f0ast bleiku \u00ed tilefni hans, enda f\u00e1ir sem ekki \u00feekkja einhvern sem hefur gl\u00edmt vi\u00f0 krabbamein, \u00ed vinah\u00f3p e\u00f0a fj\u00f6lskyldu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Skimun fyrir krabbameini er gr\u00ed\u00f0arlega mikilv\u00e6g forvarnara\u00f0ger\u00f0 fyrir allar konur hvort sem skima\u00f0 er fyrir brj\u00f3stakrabbameini e\u00f0a legh\u00e1lskrabbameini. \u00dea\u00f0 hafa hinsvegar ekki allar konur a\u00f0gengi a\u00f0 skimunarr\u00fdmum. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Konur me\u00f0 hreyfih\u00f6mlun standa frammi fyrir margv\u00edslegum hindrunum sem draga \u00far \u00fe\u00e1ttt\u00f6ku \u00feeirra \u00ed legh\u00e1lskrabbameinsleit og \u00f6\u00f0rum krabbameinsleitar\u00farr\u00e6\u00f0um. Hindranirnar auka h\u00e6ttuna \u00e1 a\u00f0 krabbamein greinist seint. Helstu hindrunar\u00fe\u00e6ttir skv. upplifun kvennanna eru t.d. skortur \u00e1 a\u00f0gengi, \u00f3\u00f6ryggi og jafnvel vir\u00f0ingarleysi heilbrig\u00f0isstarfsf\u00f3lks \u00ed \u00feeirra gar\u00f0. Ranns\u00f3knir sem ger\u00f0ar hafa veri\u00f0 erlendis benda til s\u00f6mu <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00deegar bo\u00f0 um legh\u00e1lsskimun berst \u00e6tti sj\u00e1lfsagt a\u00f0 vera a\u00f0 geta b\u00f3ka\u00f0 t\u00edma og m\u00e6tt \u00ed sko\u00f0un. Fyrir konur sem nota hj\u00f3last\u00f3l getur \u00fea\u00f0 hins vegar veri\u00f0 h\u00e6gara sagt en gert. \u00de\u00e6r \u00feurfa jafnvel a\u00f0 velta \u00fev\u00ed fyrir s\u00e9r hvort \u00fe\u00e6r komist upp \u00e1 sko\u00f0unarbekkinn, hvort r\u00fdmi\u00f0 s\u00e9 n\u00e6gilega st\u00f3rt, hvort h\u00e6gt s\u00e9 a\u00f0 f\u00e1 nau\u00f0synlega a\u00f0sto\u00f0 og hvort \u00fe\u00e6r geti treyst \u00fev\u00ed a\u00f0 a\u00f0st\u00e6\u00f0ur s\u00e9u \u00f6ruggar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00fdlega gafst m\u00e9r kostur \u00e1 a\u00f0 sko\u00f0a a\u00f0gengi a\u00f0 legskimunara\u00f0st\u00f6\u00f0u \u00e1 heilsug\u00e6slust\u00f6\u00f0 \u00e1 h\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0inu. A\u00f0sta\u00f0an reyndist ekki n\u00e6gilega g\u00f3\u00f0 til a\u00f0 tryggja konum sem nota hj\u00f3last\u00f3l vi\u00f0eigandi \u00fej\u00f3nustu. \u00dear vanta\u00f0i sko\u00f0unarbekk sem konur g\u00e6tu komist upp \u00e1 sj\u00e1lfar e\u00f0a me\u00f0 a\u00f0sto\u00f0, sko\u00f0unarr\u00fdmi\u00f0 var mj\u00f6g \u00fer\u00f6ngt og skiptia\u00f0sta\u00f0a fyrir konur sem n\u00fdta hj\u00f3last\u00f3l ekki til sta\u00f0ar, salerni var fjarri sko\u00f0unarr\u00fdminu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00deetta eru ekki sm\u00e1v\u00e6gileg atri\u00f0i. \u00deau geta r\u00e1\u00f0i\u00f0 \u00farslitum um hvort kona geti yfirh\u00f6fu\u00f0 n\u00fdtt s\u00e9r \u00fej\u00f3nustuna.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>\u201e\u00c9g hef for\u00f0ast \u00feessar skimanir\u201c<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Til a\u00f0 f\u00e1 betri inns\u00fdn \u00ed reynslu kvenna sendi \u00e9g fyrirspurn til sj\u00f6 kvenna \u00e1 aldrinum 25\u201360 \u00e1ra sem allar nota hj\u00f3last\u00f3l. Fimm \u00feeirra sv\u00f6ru\u00f0u. Tv\u00e6r b\u00faa \u00e1 landsbygg\u00f0inni og \u00ferj\u00e1r \u00e1 h\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0inu. \u00deetta var l\u00edtil, \u00f3formleg k\u00f6nnun en sv\u00f6rin g\u00e1fu mikilv\u00e6ga v\u00edsbendingu um hva\u00f0a hindrunum hreyfihamla\u00f0ar konur geta m\u00e6tt.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ein kona sag\u00f0i a\u00f0 h\u00fan hef\u00f0i ekki fari\u00f0 \u00ed legh\u00e1lsskimun \u00e1 heilsug\u00e6slu vegna \u00feess a\u00f0 h\u00fan \u00feyrfti lyftib\u00fana\u00f0 til a\u00f0 komast \u00far hj\u00f3last\u00f3lnum \u00e1 sko\u00f0unarbekkinn. \u00deegar h\u00fan hef\u00f0i spurt um sl\u00edkan b\u00fana\u00f0 hef\u00f0i svari\u00f0 veri\u00f0 a\u00f0 hann v\u00e6ri ekki til sta\u00f0ar. H\u00fan hef\u00f0i \u00fev\u00ed \u00feurft a\u00f0 leita til kvennadeildar Landsp\u00edtalans.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6nnur kona l\u00fdsti \u00fev\u00ed a\u00f0 h\u00fan hef\u00f0i for\u00f0ast skimun vegna sl\u00e6mra fr\u00e1sagna annarra fatla\u00f0ra kvenna. H\u00fan vildi vita fyrir fram hvernig a\u00f0sta\u00f0an v\u00e6ri, hvernig sko\u00f0unarbekkurinn liti \u00fat og hva\u00f0 f\u00e6ri fram \u00ed sko\u00f0uninni. H\u00fan vildi ekki m\u00e6ta \u00ed \u00f3vissu og komast svo a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 h\u00fan g\u00e6ti ekki n\u00fdtt s\u00e9r \u00fej\u00f3nustuna.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Enn \u00f6nnur kona haf\u00f0i m\u00e6tt \u00ed skimun og veri\u00f0 send heim \u00e1n \u00feess a\u00f0 sko\u00f0unin f\u00e6ri fram, a\u00f0 st\u00f3rum hluta vegna \u00feess a\u00f0 h\u00fan komst ekki upp \u00e1 sko\u00f0unarbekkinn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00deessar fr\u00e1sagnir s\u00fdna hvernig a\u00f0gengisleysi getur haft raunverulegar aflei\u00f0ingar. Kona getur \u00feurft a\u00f0 leita anna\u00f0, fresta sko\u00f0un e\u00f0a h\u00e6tta vi\u00f0 a\u00f0 m\u00e6ta. Sl\u00edk reynsla getur einnig auki\u00f0 \u00f3\u00f6ryggi og dregi\u00f0 \u00far trausti \u00e1 heilbrig\u00f0is\u00fej\u00f3nustunni.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>A\u00f0gengi er meira en lyfta og rampur<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dea\u00f0 er mikilv\u00e6gt a\u00f0 skilja a\u00f0 hreyfihamla\u00f0ar konur hafa \u00f3l\u00edkar \u00fearfir. Sumar \u00feurfa lyftib\u00fana\u00f0 til a\u00f0 komast \u00f6rugglega \u00e1 sko\u00f0unarbekk. A\u00f0rar geta f\u00e6rt sig sj\u00e1lfar ef bekkurinn er n\u00e6gilega l\u00e1gur, hj\u00f3last\u00f3llinn kemst n\u00e1l\u00e6gt honum og n\u00e6gt r\u00fdmi er til a\u00f0 athafna sig.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Konurnar nefndu me\u00f0al annars eftirfarandi \u00farb\u00e6tur \u00feyrfti a\u00f0 gera:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>A\u00f0l\u00f6gunarh\u00e6fa sko\u00f0unarbekki sem h\u00e6gt er a\u00f0 l\u00e6kka n\u00e6gilega miki\u00f0.<\/li>\n\n\n\n<li>Lyftib\u00fana\u00f0\/pers\u00f3nulyftara \u00fear sem \u00fe\u00f6rf er \u00e1, me\u00f0 sk\u00fdrum uppl\u00fdsingum um hvar hann er til sta\u00f0ar.<\/li>\n\n\n\n<li>R\u00famg\u00f3\u00f0 sko\u00f0unarherbergi \u00fear sem h\u00e6gt er a\u00f0 sn\u00faa hj\u00f3last\u00f3lnum og sta\u00f0setja hann r\u00e9tt vi\u00f0 bekkinn.<\/li>\n\n\n\n<li>A\u00f0gengilega skiptia\u00f0st\u00f6\u00f0u og salerni \u00ed n\u00e6sta n\u00e1grenni.<\/li>\n\n\n\n<li>Starfsf\u00f3lk sem \u00feekkir mismunandi \u00fearfir f\u00f3lks me\u00f0 hreyfih\u00f6mlun og kann a\u00f0 veita a\u00f0sto\u00f0 af vir\u00f0ingu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Eitt atri\u00f0i sem fram kom \u00ed sv\u00f6runum tel \u00e9g s\u00e9rlega mikilv\u00e6gt: konur \u00feurfa a\u00f0 hafa stj\u00f3rn \u00e1 eigin a\u00f0st\u00e6\u00f0um. \u00de\u00e6r \u00feurfa a\u00f0 geta treyst \u00fev\u00ed a\u00f0 starfsf\u00f3lk hlusti \u00e1 \u00fe\u00e6r og vir\u00f0i \u00f3skir \u00feeirra um a\u00f0sto\u00f0, \u00fear \u00e1 me\u00f0al fr\u00e1 eigin a\u00f0sto\u00f0arf\u00f3lki \u00feegar \u00fea\u00f0 \u00e1 vi\u00f0. Ni\u00f0urst\u00f6\u00f0ur \u00feessarar sm\u00e1u k\u00f6nnunar eru \u00ed samr\u00e6mi vi\u00f0 <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vi\u00f0kv\u00e6m sko\u00f0un getur valdi\u00f0 kv\u00ed\u00f0a hj\u00e1 m\u00f6rgum konum. Fyrir konur sem hafa reynslu af ofbeldi e\u00f0a \u00feurfa a\u00f0 rei\u00f0a sig \u00e1 a\u00f0ra vi\u00f0 flutning og pers\u00f3nulega a\u00f0sto\u00f0 getur \u00fea\u00f0 skipt enn meira m\u00e1li a\u00f0 vita hva\u00f0 mun gerast, f\u00e1 \u00fatsk\u00fdringar fyrir fram og finna a\u00f0 m\u00f6rk \u00feeirra og \u00f3skir s\u00e9u virt.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dea\u00f0 \u00e1 aldrei a\u00f0 \u00feurfa a\u00f0 f\u00f3rna sj\u00e1lfr\u00e6\u00f0i s\u00ednu e\u00f0a reisn til a\u00f0 f\u00e1 nau\u00f0synlega heilbrig\u00f0is\u00fej\u00f3nustu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>F\u00f6gnum \u00farb\u00f3tum en fl\u00fdtum framkv\u00e6mdinni<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00fa \u00feegar, er undirb\u00faningur hafinn hj\u00e1 Heilsug\u00e6slunni \u00e1 h\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0inu a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 gera heilsug\u00e6slust\u00f6\u00f0 \u00e1 h\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0inu a\u00f0gengilega fyrir legh\u00e1lsskimanir hreyfihamla\u00f0ra kvenna. \u00dea\u00f0 er j\u00e1kv\u00e6tt og Sj\u00e1lfsbj\u00f6rg landssamband hreyfihamla\u00f0ra fagnar \u00fev\u00ed framtaki og hvetur til \u00feess a\u00f0 framkv\u00e6mdinni ver\u00f0i hra\u00f0a\u00f0.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jafnframt \u00fearf a\u00f0 setja fram \u00e1\u00e6tlun um hvernig a\u00f0gengi ver\u00f0ur tryggt \u00e1 fleiri st\u00f6\u00f0vum, b\u00e6\u00f0i \u00e1 h\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0inu og \u00fati \u00e1 landi. Konur eiga a\u00f0 f\u00e1 sk\u00fdrar uppl\u00fdsingar um a\u00f0gengi \u00e1\u00f0ur en \u00fe\u00e6r b\u00f3ka t\u00edma. \u00de\u00e6r eiga ekki a\u00f0 \u00feurfa a\u00f0 leggja \u00e1 sig fer\u00f0alag til a\u00f0 komast svo a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 sko\u00f0unin s\u00e9 \u00feeim ekki m\u00f6guleg.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sj\u00e1lfsbj\u00f6rg lsh. skorar \u00e1 heilbrig\u00f0isr\u00e1\u00f0herra, Heilsug\u00e6slu h\u00f6fu\u00f0borgarsv\u00e6\u00f0isins og Krabbameinsf\u00e9lag \u00cdslands a\u00f0 vinna saman a\u00f0 \u00feessum \u00farb\u00f3tum og tryggja hreyfih\u00f6mlu\u00f0um konum a\u00f0gengi, \u00f6ryggi og vir\u00f0ingu vi\u00f0 legh\u00e1lsskimanir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Engin kona \u00e1 a\u00f0 \u00feurfa a\u00f0 sn\u00faa heim \u00far krabbameinsskimun \u00f3sko\u00f0u\u00f0 vegna \u00feess a\u00f0 a\u00f0sta\u00f0an er ekki fyrir hana. A\u00f0gengi er forsenda forvarna og \u00f6ryggi, sj\u00e1lfr\u00e6\u00f0i og reisn eiga a\u00f0 fylgja hverri einustu konu inn \u00ed sko\u00f0unarherbergi\u00f0.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">H\u00f6fundur er forma\u00f0ur Sj\u00e1lfsbjargar lsh.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cd g\u00e6r var Bleiki dagurinn, vitundarvakning um krabbamein. Samf\u00e9lagi\u00f0 hefur teki\u00f0 vel \u00e1 m\u00f3ti \u00feessum degi og margir kl\u00e6\u00f0ast bleiku \u00ed tilefni hans, enda f\u00e1ir sem ekki \u00feekkja einhvern sem [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":15636,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-15635","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-starfsemin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15635","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15635"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15635\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15638,"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15635\/revisions\/15638"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15636"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15635"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15635"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sjalfsbjorg.is\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15635"}],"curies":[{"name":"word per minute","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}